Türkiye ve Azerbaycan'da telefon (IMEI) kaydı: eşikler ve harç

Kısa cevap

İki eşik var ve ikisi de normal bir seyahatin çok ötesinde. Birincisi, Türkiye'de bir operatörün hattıyla kullanılan, yurt dışından getirilmiş ve kaydı yaptırılmamış cihaz için yönetmeliğin öngördüğü 120 günlük kullanım süresi. İkincisi, IMSI öneki 286'dan farklı yabancı bir profille, ses haberleşmesi olmaksızın, ardışık 120 gün içinde kümülatif 90 günü aşan kullanım. Azerbaycan tarafında ise getirilen cihazlar için 30 günlük kayıt süresi ve uluslararası dolaşım aboneleri için açık bir istisna var. İki haftalık bir seyahat bu eşiklerin hiçbirine yaklaşmaz.

Telefonu yurt dışından getirip Türkiye'de kendi hattıyla kullanacak yerleşikler ve dönen vatandaşlar için asıl mesele dört başlık: harç, e-Devlet başvurusu, üç takvim yılında bir adetlik kota ve yolcu beraberinde getirme şartı.

Türkiye: yönetmelik ne diyor

Dayanak, Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik (RG 12/7/2014, sayı 29058); maddeler 2/7/2026 tarihli ve 33298 sayılı değişikliğe kadar işlenmiş metne göre.

120 günlük kullanım süresi. 4/1-(h) bendi kayıtsız cihazı "siyah listeye eklendiği tarihten itibaren yüz yirmi günlük kullanım süresi içerisinde kayıt altına alınmayan cihazı" olarak tanımlıyor. 10/2-(c) bendi de bağlantının "yüz yirmi günlük kullanım süresi içerisinde" kesilmesi yükümlülüğünü işletmecilere getiriyor.

Bu süreyi ne başlatıyor? İki birincil kaynak aynı şeyi söylemiyor: yönetmelik süreyi siyah listeye eklenme tarihine bağlıyor, BTK'nın tüketici sayfası ise "Yurt dışından getirilen cihazlar, yurda giriş tarihinden itibaren 120 gün kayıt yaptırmadan kullanılabilmektedir." diyor. Örtüşmedikleri için sürenin neyle başladığını doğrulayamadık; burada bir başlangıç anı belirtmiyoruz. Yönetmelik, çıkıp yeniden girildiğinde sürenin yeniden başlayacağına dair bir hüküm de içermiyor; böyle bir sıfırlama varsaymayın. 120 günü yönetmeliğin ve BTK'nın belirttiği süre olarak aktarıyoruz; belirli bir cihazın bu sürenin tamamında çalışacağı taahhüdü değildir.

Başvuru için 365 gün, hizmet süresi uzamıyor. 14/4 fıkrası: başvurular "yolcunun yurda giriş tarihinden itibaren üç yüz altmış beş gün içerisinde yapılır. Ancak bu süre … yüz yirmi günlük kullanım süresini değiştirmez."

Engel kişiye değil, IMEI'ye bağlanıyor. 6, 7 ve 8. maddelerdeki listeler IMEI numaralarından oluşuyor; engel cihaza iliştiği için SIM değiştirmek durumu sıfırlamaz.

Önce uyarı, her hâlükârda 112. 10/1 fıkrasına göre önce SMS ile bilgilendirme yapılıyor. 10/4 fıkrası: "IMEI numarası siyah listede yer alan cihazın 112 acil çağrı servislerine erişimi sağlanır."

Üç takvim yılında bir kayıt. BTK'nın ifadesiyle: "Yeni cihaz kaydı yapabilmeniz için en son tarihli cihaz kaydınıza ait yurda giriş tarihi üzerinden en az üç takvim yılının geçmesi gerekir." Ticaret Bakanlığı'nın Ek-9 listesi de kotayı "üç takvim yılında 1 adet" yazıyor.

Daimi dolaşım eşiği. 4/1-(ö) bendi, "IMSI öneki 286'dan farklı olan ve ardışık yüz yirmi gün içerisinde kümülatif olarak doksan günden fazla ses haberleşmesi … olmadan şebekede iz bırakarak alınan daimi dolaşım hizmeti" tanımını yapıyor. Bu tanıma giren IMEI 6. madde uyarınca siyah listeye alınıyor, 10/2-(e) bendine göre bağlantı 30 gün içinde kesiliyor.

2 Temmuz 2026 değişikliği

Değişikliğin (RG 2/7/2026, sayı 33298) 1 ve 2. maddeleri, yönetmeliğin 2/1-(b) ve 4/1-(ö) hükümlerinden "ve kısa mesaj başlatma" ile ", kısa mesaj başlatma" ibarelerini çıkardı; aynı değişiklik tebliğde de yapıldı. Pratik karşılığı: kısa mesaj göndermek artık bir profili daimi dolaşım tanımının dışında tutmuyor, bunu yalnızca gerçek ses haberleşmesi yapıyor. Yalnızca veri kullanan profiller için daha sıkı bir kural, ama eşik değişmedi: ardışık 120 gün içinde kümülatif 90 gün aşılmadıkça devreye girmiyor.

Kayıt, harç ve pratik kurallar

Harç: ₺54.258,00. 1/1/2026'dan itibaren geçerli; dayanağı Harçlar Kanunu Genel Tebliği Seri No: 98 (RG 31/12/2025, sayı 33124, 5. Mükerrer) ekindeki (8) sayılı tarifenin VIII. bölümü. Ticaret Bakanlığı'nın gümrük sayfası da 2026 için aynı tutarı yazıyor.

Harç kayıttan önce ödeniyor; tarifeye göre harcı ödenmemiş başvuru BTK tarafından kapatılıyor ve harç %50 fazlasıyla, gecikme faiziyle aranıyor. Bir uyarı: BTK'nın tüketici sayfalarında hâlâ eski ve çok daha düşük tutarlar görünüyor; harç için tebliğe ve Ticaret Bakanlığı'na bakın.

Yolcu beraberinde getirilmiş olmalı. Ticaret Bakanlığı'na göre posta veya kargoyla gelen ya da hediye gönderilen telefonlar "hiçbir surette sahibine teslim edilmemektedir".

Başvuru kanalı e-Devlet. Tebliğin 4/1 maddesi başvuruların "e-Devlet kapısı üzerinden" yapılacağını söylüyor; 2/7/2026'da güncellenen 4/1-(c) bendi de başvuru mercii olarak "e-Devlet kapısını" gösteriyor. Uygulamada bu, T.C. kimlik numarası ya da yabancı kimlik numarası gerektiriyor. Kanal 2014'ten beri tebliğde yazılı.

Süre uzatma. e-Devlet'te "Yurt Dışında Yerleşik Türk Vatandaşları veya Mavi Kart Sahiplerinin Cihaz Kullanım Sürelerinin Uzatılması" adlı bir hizmet var; adından anlaşıldığı üzere kapsamı yurt dışında yerleşik vatandaşlar ile Mavi Kart sahipleriyle sınırlı. Hizmetin şartları e-Devlet girişi (kimlik doğrulaması) gerektirdiği için görülemiyor; bu nedenle doğrulayamadık.

2026'nın "1 Mayıs" başlıkları

Haberlerin iki ayrı kaynağı var ve ikisi de yurt içi işlem. Birincisi BTK'nın 31/12/2025 tarihli duyurusu: IMEI-1 ve IMEI-2 olarak iki farklı cihaza ait numaraları beyan edilen kayıtlarda ikinci cihazın kaydı düşürülüyor ve duyurunun ifadesiyle "yüz yirmi (120) gün boyunca haberleşme hizmetlerine açık tutulduktan sonra kapatılacaktır". "1 Mayıs 2026" başlıklarının kaynağı bu.

İkincisi, yönetmeliğin 10/2-(d) bendi uyarınca "son sinyal almasından itibaren kesintisiz bir yıl" boyunca sinyal alınmayan cihazların pasife alınması. İkisi de yeni bir kural ya da ziyaretçilere yönelik bir uygulama değil.

Azerbaycan tarafı

Kural, Nazirlər Kabineti'nin 28.12.2011 tarihli 212 sayılı kararıyla onaylanan "Mobil cihazların qeydiyyatının aparılması Qaydası". 6.1 bendi: "…hər bir mobil cihazın İMEİ nömrəsi ən geci 30 (otuz) gün müddətində … qeydiyyatdan keçirilməlidir." (Her mobil cihazın IMEI numarası en geç 30 gün içinde kaydettirilmelidir.) Sürenin neyle başladığını belirtmiyoruz: kural metni ile bakanlığın açıklaması aynı başlangıcı vermiyor.

Kaydı olmayan cihaz üzerinden hizmet 1.3 bendine göre operatörlerce "məhdudlaşdırılır" (sınırlandırılır); 5.4 bendine göre kara listeye alınan cihaz 24 saat içinde kesiliyor. Yani 31. günde kendiliğinden kapanma yok.

İstisna 1.4 bendinde: "Bu Qayda … beynəlxalq rouminq (xarici telekommunikasiya operatorunun abunəçisinin SİM kartı vasitəsilə …) xidmətindən istifadə edən abunəçilərə şamil olunmur." (Bu Kural, yabancı operatörün abonesinin SIM kartı üzerinden uluslararası dolaşım hizmeti kullanan abonelere uygulanmaz.) Karşılığı şu: yerli bir Azerbaycan numarası alırsanız 3.3.2 bendi devreye giriyor, cihazın kayıtlı olması ya da numarayla eşleştirilmesi bekleniyor. Kararın e-qanun'daki birleştirilmiş metni güncel olmayan, eski tarihli bir sürüm olduğundan bu istisnaya 2021-2026 arasında dokunulup dokunulmadığını doğrulayamadık; yalnızca kararın yürürlükte olduğunu doğrulayabildik.

Rüsum, "Dövlət rüsumu haqqında" 223-IIQ sayılı Kanun'un 33-5. maddesinde fiyat dilimlerine göre 15, 20, 30, 40, 50, 70 ve 100 AZN; marka, model veya fiyatı yayımlanmamışsa 15 AZN. Tutarlar 24/10/2023 tarihli 1016-VIQD sayılı Kanun'la düşürüldü, eski rakamlar geçerli değil. Ayrıca 1 Ocak 2026'dan itibaren ithal edilen her cihaz için 20 AZN aksiz var (Vergi Mecellesi 190.1.13, 190.4.6); 188.1.1.11 uyarınca yılda kişi başı bir cihaz muaf. Telefonlar değerine bakılmaksızın yazılı beyana tabi (305 sayılı karar, 14.10.2013, Ek 1, 9. sıra).

Rakamlar 12 Ağustos 2026 tarihinde birincil kaynaklar üzerinden doğrulanmıştır. Kurallar ve harç tutarları değişir; yola çıkmadan veya başvuru yapmadan önce güncel metni kontrol edin.

Türkiye'de kullanacağınız veri hattı için: Türkiye eSIM paketlerimiz.